انسان‌شناسی دینی دو وجه ظاهرا متناقض دارد. از یک زاویه در ادبیات دینی انسان بسیار تکریم شده است و از زاویه‌ای دیگر انسان بسیار تخفیف شده و خوار شمرده می‌شود. این دونگاه، دو وجه ظاهرا متناقض وجود آدمی را شکل می‌دهند. اما وجه مثبتی که در ادبیات دینی درباره آدمیان عرضه شده، چیست؟ مطابق فلک‌شناسی پیشینیان، زمین مرکزعالم است بنابراین زمین به عنوان جایگاه آدمیان، مرکز خلقت عالم به شمار می‌رفت. پس به لحاظ جغرافیایی انسان در کانون و مرکز هستی واقع شده بود و این جایگاه نیز البته از موقعیت ممتاز آدمی حکایت می‌کرد. این مرکزیت اما تنها به مرکزیت جغرافیایی و مکانی منحصر نشده بود بلکه آدمیان دارای نوعی مرکزیت ارزشی هم بودند. آدمیان اشرف مخلوقات محسوب و خلیفه خداوند روی زمین خوانده می‌شدند. خداوند آدمی را بر صدر تمامی مخلوقات و موجودات نشاند و او را سمبل آفرینش قرار داد. در تورات می‌خوانیم: «و خداوند آدم را آفرید و خدا آدم را بر صورت خود آفرید.» به واقع تنها انسان است که چنین ویژگی منحصربه فردی را داراست. در قرآن هم آمده که خداوند به انسان‌ها می‌گوید که بعد از سرشتن گل آدم: «فنفخت فیه من روحی (از روح خود در او دمیدم).» به‌این ترتیب خداوند به انسان علمی را آموخت که منحصر به آدمیان بود و هیچ موجود دیگری را توانایی شناختن آن علم نبود. خلاصه کلام اینکه نه تنها آدمیان به لحاظ جغرافیایی در مرکز عالم قرار داشتند بلکه به لحاظ ارزشی نیز احسن مخلوقات و سرگل کائنات بودند.
اما وجه منفی انسان چه بود؟ در این دیدگاه انسان در برابر خداوند هیچ است. آدمی موجودی ضعیف است که در برابر شعشعه نور خداوند ویران شدنی است. در بینش و نگاه دینی وقتی که خداوند درمی‌رسد همه چیز از جمله آدمیان در پیش او رنگ می‌بازد. هستی آدمیان همانند ستارگان آسمان است که با طلوع خورشید تمامی خرده نورها جارو می‌شوند و از میان می‌روند. به تعبیر دقیق‌تر مرکز اصلی عالم خداوند است و اگر آدمیان مرکزیتی می‌یابند تنها به علت اتصال و ارتباط آنها با خداوند است. آنچه گفته شد تصویر ساده شده نگاه پیشینیان ما به طبیعت وانسان است. کاملا طبیعی است که وقتی فرد چنین تصویری از انسان و طبیعت داشته باشد به هرجا که بنگرد خداوند را می‌بیند:
به صحرا بنگرم، صحرا ته وینم
به دریا بنگرم، دریا ته وینم
به هرجا بنگرم کوه و در و دشت
نشان از قامت رعنا ته وینم


ادامه مطلب برچسب ها: عشق، عشق انسانی، عشق عرفانی، عشق الهی، از عشق انسانی تا عشق عرفانی، عشق های رمانتیک، عشق های اروتیک،  

تاریخ : یکشنبه 12 آبان 1392 | 12:08 ب.ظ | نویسنده : سما آبی | نظرات
.: Weblog Themes By VatanSkin :.
ساخت وبلاگ در میهن بلاگ

شبکه اجتماعی فارسی کلوب | ساخت وبلاگ صوتی صدالاگ | سوال و جواب و پاسخ | رسانه فروردین، تبلیغات اینترنتی، رپرتاژ، بنر، سئو | Buy Website Traffic